Burun Estetiği – Op. Dr. A. Emre İLHAN

Çıkabilecek Sorunlar ve Hastalara Uyarılar

Burun estetiği ameliyatı estetik ameliyatlar arasında en çok talep edilen ameliyattır.Diğer estetik ameliyatlardan farkı ise bilimle sanatın buluştuğu, estetik ile fonksiyonun dengelendiği bir ameliyattır.

Her vakanın ayrı zorlukları vardır; ameliyat öncesinde burundaki bozukluklar, bu bozuklukları giderecek teknikler dikkatli bir biçimde değerlendirilmeli,ameliyat planı yapılmalı ve ameliyatta bir sarraf dikkati,inceliği ve sabrı ile çalışılmalıdır.Estetik ameliyatlar içerisinde iyi sonuçların en zor alındığı ameliyattır.

Burun estetiği sonuçları kesin ve net bir ameliyat olduğu için sonuçtaki en küçük negatif ayrıntı bile komplikasyon olarak adlandırılabilmektedir.Tecrübeli bir cerrahın ellerinde sonuçlar tatmin edici ve iyi olmakla beraber;belirgin komplikasyon da çok nadir olarak gözlenir.Burada komplikasyon olarak bu ayrıntılar ele alınmamıştır.

HER AMELİYATIN KENDİNE ÖZGÜ KOMPLİKASYONLARI VARDIR VE SADECE AMELİYAT YAPMAYAN CERRAHIN KOMPLİKASYONU YOKTUR

Estetik burun ameliyatı adayı iseniz, ameliyatta ve sonrasında oluşabilecek olası komplikasyonlar ve sorunlar hakkında mutlaka bilginiz olmalıdır.Bu durumlarla ilgili doktorunuza sorular yöneltmeli ve ameliyata karar verirken nadir olarak da olsa karşılaşabileceğiniz durumları tam olarak anlamalısınız.Bu durum doktor hasta arasındaki güven ilişkisi açısından çok önemlidir.Çünkü bu ameliyatı olurken hangi riskleri aldığınızı bilmeniz doktorunuzu da rahatlatacaktır.

Günlük hayatımız sırasında bir yerden bir yere gitmek için evimizden çıktığımız anda bir çok riskler alırız.Trafiğe çıkan her araba belli bir kaza riski alır.Karşıdan karşıya geçerken belli bir risk alırız.Kurallara uyduğunuz sürece bu risk azdır.Aynen bu bahsettiğim durumlarda olduğu gibi ameliyat olarak belli bir risk alıyorsunuz.Ameliyat yapan doktorlar da aynı trafikteki sürücüler gibi her zaman belli kurallar dahilinde ve çalışırlar ve bu kurallara sıkı sıkı bağlıdırlar yani polis olmasa da,kavşakta araba olmasa da asla kırmızı ışıkta geçmezler ,bunu enfeksiyon vs gibi riskleri en aza indirmek için yaparlar. Çünkü işin ucunda insan sağlığı ve hayatı vardır.

Ancak ne kadar dikkat edilirse edilsin,her ameliyatla ilgili beklenmeyen bazı durumlar oluşabilir.Zaten komplikasyon, ameliyat sırasında veya sonrasında ayrı ilgi ve dikkat gerektiren beklenmeyen durumlar olarak tanımlanır.

Literatürde estetik burun cerrahisinin komplikasyon oranları % 4-18.8 arasında değişen oranlardadır.Tecrübeli bir cerrahın elinde bu komplikasyonlar çok azalmaktadır.

Estetik burun ameliyatı ile ilgili oluşabilecek komplikasyonlar 3 başlık altında incelenebilir:

  • Ameliyat sırasında oluşabilenler
  • Ameliyat sonrası erken dönemde oluşabilenler
  • Ameliyat sonrası geç dönemde oluşabilenler

AMELİYAT SIRASINDA OLUŞABİLECEK KOMPLİKASYONLAR
Ameliyat sırasında oluşabilcek komplikasyonlar çok nadir olarak genellikle genel anestezi ile ilgili çıkabilir.Bu konuda ameliyat öncesinde anestezi doktoru size gerekli bilgiyi verecektir.

Ameliyat sırasında oluşabilecek beklenmeyen durumlardan biri de burun dokusundan kanamanın çok olması; her ne kadar düşük tansiyonlu anestezi ve kanamayı azaltan ilaçlar kullansak da bazen çok nadir olarak ameliyatta hastanın burnu normalden daha fazla kanıyor.Bu durum ameliyatın 1 hafta öncesine kadar aspirin veya aspirin benzeri maddeler içeren ilaçların kullanılması sonucu oluşabiliyor.Bu kanamalar genellikle anestezi uzmanının yardımı ile (tansiyon düşürülerek ) kontrol altına alınıyor.

AMELİYAT SONRASI ERKEN DÖNEMDE OLUŞABİLECEK KOMPLİKASYONLAR
Ameliyat sonrası ilk bir kaç saat içinde bulantı – kusma gözlenebilir.Bu genel anestezinin bir yan etkisidir.Ve bulantı önleyici ilaçlarla giderilir.Ben kendi pratiğimde tüm hastalarıma ameliyattan hemen saniyeler sonra bu ilaçlardan yaptırıyorum ve bulantı-kusma problemiyle sık karşılaşmıyorum.

Kanama yine erken dönemde de ortaya çıkabilecek bir komplikasyondur.Bu durum özellikle hastaya burun eti ve sinüzit ameliyatları da yapıldı ise daha fazla olur.Tamponlar alındıktan sonra 15.güne kadar burun kanaması olabilir.Genellikle ek tamponlamaya gerek kalmadan kendiliğinden durur.Nadir olarak tamponlama ve bazı kan tahlilleri yapmamızı geektirecek kanama oluyor. (Kan sızıntısı ameliyattan sonra her hastada olur,bu sızıntı şeklinde kan komplikasyon olarak değerlendirilmez.)

Göz çevresinde şişlik ve morarma:Hastalarımın bir çoğunda genellikle ciddi bir şişlik ve morarma olmuyor.Tabii bu kişiden kişiye değişen bir durum.Hastalarıma şu örneği veriyorum..’Halk arasında eti sıkı veye eti gevşek olmak terimi vardır.Eti sıkı olan insan bir yerini çarptığında hiç morarmaz ,hiç şişlik olmaz ;ancak eti gevşek olan insan bir yerini çarpsa bir hafta mor ve şiş olarak gezer.’

Her ameliyatta hastada morluk ve şişliği en aza indirmek için ameliyatta bir sarraf inceliği ile çalışmaya gayret ediyorum.Ve anesteziden düşük tansiyon istiyorum.Ancak burada hastanın da yukarıda bahsettiğim özelliği morarma ve şişliğin derecesini etkiliyor.Eğer olursa şişlik ve morluk ilk 48 saatte oturur ve maksimuma ulaşır ve 3.-4. günlerde tamamen kaybolur.

Göz ve burun çevresine ameliyat sonrası ilk iki gün aralıklı olarak buz uygulaması, ameliyat sonrasında hasta başının yüksekte olması(evde birkaç yastık ile sağlanabilir),ameliyattan sonra özellikle ilk 1 ay çok ağır iş yapılmaması ,özellikle şişliği azaltır ve kalıcı olmasını önler.

Ödem ve şişliğin ameliyat sonrasında uzaması en sık olarak kalın ve yağlı derili hastalarda görülür.Bu durum cerrahın zarif ve ince çalışması ile en az düzeye indirilebilir.

Enfeksiyon:Burunda ameliyat sonrası enfeksiyon çok nadir olarak gözlenir.Bunun en sık nedeniyse burun içine konan ve gereğinden uzun tutulan tamponlardır.Kullandığımız silikon tamponlarda böyle bir risk bulunmamasına rağmen , ben yine de hastalarıma ameliyat sonrasında 1 hafta boyunca koruyucu antibiyotik veriyorum.

Çok nadir olarak septum denilen burun orta kıkırdağının üstünü kaplayan iki mukoza tabakası arasına kan toplanması olan ‘septal hematom’ denilen durum oluşabilir.Burun içinde biriken kanın biriktiği yerden aspire edilmesi ve antibiyotik tedavisi ile genellikle geriler.Silikon tamponlar bu durumu mükemmel bir şekilde engellediği için artık bu komplikasyonu pek görmüyoruz.Ancak pek görmüyoruz diye hiç olmayacak diyemeyiz.

Dikiş yerinde ayrılma:Ameliyat sırasında burnun açıldığı kesi yerleri,ameliyat sonrasında dikişin kopması veya çözülmesi sonucunda ayrılabilir.Bu durumda muayenehane şartlarında dahi çözülen dikişin yerine yenisi atılabilir.

Burun üstünü kaplayan derinin bir parçasında incelme sonucu ölme olması. Bu durum 2. – 3. kez ameliyat olan hastalarda burun derisinin daha dikkatli olarak kaldırılmasını gerektirir.Çünkü bu hastalarda burun derisinin kan akımı bozulmuş ve beslenmesi azalmıştır.Bunun sonucunda deri daha ince ve kırılgan bir hale gelmiştir.Çok çok nadir olarak ilk kez ameliyat olan hastada da benzer komplikasyon olma riski mevcuttur.

Burun ucunda,dudak ön kısmında ve üst dişlerde hissizlik ameliyattan sonra birkaç ay sürebilir,geçicidir.

Burun tıkanıklığı: Eğer hastadaki septum deviasyonu,burun allerjisi,burun eti büyümesi,sinüzit gibi burun içi ile ilgili duurmlar ameliyat öncesinde atlanmış ve sadece burnun dışına yönelik ameliyat yapılmış ise erken dönemde şişlikten dolayı normal olarak karşıladığımız bruun tıkanıklığı geç dönemde de devam edebilir.

AMELİYAT SONRASI GEÇ DÖNEMDE OLUŞABİLECEK KOMPLİKASYONLAR
Septum perforasyonu: Çok nadir olarak burun orta direğini oluşturan septum denilen kıkırdak duvarda delik oluşabilir.Ciddi bir durum yaratmaz, bazen hasta nefes alıp verirken ıslık sesi çıkarabilir.Hastaları en çok rahatsız eden olay bu deliğin çevresinde devamlı olarak kabuklanma olması ve bunun burun tıkanıklığı yaratmasıdır.Bu durum ancak ikinci bir ameliyat ile düzeltilebilir.

Burun içinde sineşi (yapışıklık)gelişmesi: Bu da burun ameliyatlarının nadir olarak gördüğümüz ve herhangi bir şikayete sebep olmayan ancak ruin muayeneler sırasında farkedilen problemlerdir.Eğer çok önde değillerse burun tıkanıklığı yaratmazlar.Çok basit lokal anestezi altında küçük bir operasyon ile açılabilirler.

Burun ucundaki yara yerinde iz kalması: Kural olarak yüzün ortasındaki yaralar, bu bölgenin her iki taraftan da kanlanması ve çok iyi beslenmesinden dolayı iz bırakmazlar.Ancak daha önce de bahsettiğimiz gibi hiç bir şey garanti değildir.Bu güne kadar hiç bir hastamda bu şekilde bir şikayet olmadı.Ancak bu olmayacağını da göstermez.

Eğri burun hastalarında ameliyat sonrasında daha önce eğri olan kıkırdak tekrar aynı yöne doğru eskisi kadar olmasa da eğrilme eğiliminde olabilir ve hastaya daha küçük ikinci bir ameliyat gerekebilir.

Estetik burun ameliyatlarında daha önce var olan deformitenin fazla düzeltilmesi veya az düzeltilmesi sonucunda mevcut deformitenin devam etmesi veya başka bir deformitenin ortaya çıkması durumu gelişebilir.Bu durum fonksiyonel bir bozukluğa da neden olabilir.Bazı deformiteler aldatıcı ve geçicidir ve takipler sırasında düzeldiği gözlenir.Tatminkar olmayan kozmetik görünüş veya burnun yeni görünüşündeki tatmin eksikliği durumlarında revizyon (düzeltme ) ameliyatı ilk ameliyattan 6 ay-1 yıl sonra yapılabilir.Bu durumda burun dokularının tamamen iyileşmesi beklenmeli ve sonrasında ameliyat yapılmalıdır.Daha küçük bir takım sorunlarda ise lokal anestezi altında ‘rötuş’ olarak adlandırılan ve 10-20 dakika süren küçük müdahaleler gerekebilir.

TÜM DÜNYADA ESTETİK BURUN AMELİYATLARINDA EN İYİ ELLERDE BİLE 5-10% ARASINDA RÖTUŞ AMELİYATI YAPILMAKTADIR. BU DURUM HER ZAMAN DAHA İYİ SONUÇ İSTENMESİNİN BİR SONUCUDUR.

BURUN ESTETİĞİ AMELİYATI SONRASINDA İDEAL SONUÇ: MUTLU BİR HASTA VE GURUR DOLU BİR CERRAH’TIR.

UNUTULMAMALIDIR Kİ SAYDIĞIMIZ TÜM BU KOMPLİKASYONLAR İYİ VE TECRÜBELİ CERRAHLARIN ELİNDE ÇOK NADİR OLARAK ORTAYA ÇIKMAKTADIR HATTA HİÇ ORTAYA ÇIKMAMAKTADIR. ANCAK AMELİYAT OLMAK İSTEYEN BİR HASTA OLACAĞI AMELİYATIN RİSKLERİNİ MİLYONDA BİR BİLE OLSA MUTLAKA ÖĞRENMELİDİR.